Πόσο να αφήσουμε τις φλαούνες μας στην κατάψυξη; Ο διακεκριμένος χημικός τροφίμων Κωνσταντίνος Πέτρου μάς κρούει τον κώδωνα της ασφάλειας

Οι φλαούνες αποτελούν ένα από τα πιο παραδοσιακά και αγαπημένα εδέσματα της Κύπρου, άρρηκτα συνδεδεμένα με τις γιορτές του Πάσχα και την οικογενειακή θαλπωρή. Κάθε χρόνο, χιλιάδες νοικοκυριά είτε τις ετοιμάζουν με μεράκι στο σπίτι είτε τις προμηθεύονται από τοπικούς φούρνους, επιλέγοντας ανάμεσα σε παραλλαγές με τυρί, αναρή, με σταφίδες ή και χωρίς. Όπως είναι φυσικό, οι ποσότητες που παρασκευάζονται συχνά ξεπερνούν την άμεση κατανάλωση, με αποτέλεσμα οι περισσότερες φλαούνες να καταλήγουν στην κατάψυξη, ώστε να μπορούμε να τις απολαμβάνουμε και αργότερα.

Τι γίνεται, όμως, με την ασφάλεια και τη σωστή συντήρησή τους; Πόσο καιρό μπορούμε να τις διατηρούμε χωρίς να επηρεάζεται η ποιότητα ή η υγιεινή τους; Και ποιοι είναι οι σωστοί τρόποι αποθήκευσης;

Απευθυνθήκαμε στον χημικό τροφίμων Κωνσταντίνο Πέτρου για να μας λύσει βασικές απορίες γύρω από το θέμα:

• Κωνσταντίνο, ποιος είναι ο σωστός τρόπος συσκευασίας των φλαούνων πριν μπουν στην κατάψυξη, ώστε να διατηρηθούν με ασφάλεια;

Αρχικά, να πούμε πως οι φλαούνες δεν πρέπει να μπουν ποτέ ζεστές στην κατάψυξη, γιατί δημιουργείται υγρασία και κρυσταλλοποίηση πάγου, που επηρεάζει την υφή και ευνοεί τις μικροβιακές αλλοιώσεις. Τις αφήνουμε πρώτα να κρυώσουν τελείως μετά το ψήσιμο. Ιδανικά, οι φλαούνες πρέπει να συσκευάζονται αεροστεγώς με τη χρήση μίας οικιακής συσκευής vacuum, είτε σε σακούλες κατάψυξης με αφαίρεση όσο το δυνατόν περισσότερου αέρα. Εναλλακτικά, μπορούν να τυλιχτούν καλά με μεμβράνη και, στη συνέχεια, να τοποθετηθούν σε δοχείο. Η σωστή συσκευασία προστατεύει από το «κάψιμο» που δημιουργείται σε χαμηλές θερμοκρασίες και από τη μεταφορά οσμών.

• Για πόσο χρονικό διάστημα μπορούν να παραμείνουν στην κατάψυξη χωρίς να αλλοιωθεί η ποιότητά τους;

Οι φλαούνες μπορούν να διατηρηθούν με ασφάλεια στην κατάψυξη για περίπου 2 έως 3 μήνες. Μετά από αυτό το διάστημα, δεν σημαίνει απαραίτητα ότι γίνονται επικίνδυνες, αλλά η ποιότητα (γεύση, άρωμα και υφή) αρχίζει να υποβαθμίζεται αισθητά. Ποιος ο λόγος να καταναλώσουμε κάτι του οποίου η ποιότητα αρχίζει να αλλάζει σε σχέση με την αυθεντική εκδοχή που όλοι γνωρίζουμε; Για βέλτιστη ποιότητα, συνιστάται η κατανάλωση μέσα στους πρώτους 1–2 μήνες.

• Για ποιους λόγους είναι σημαντικό να καταναλώνονται μέσα σε ένα συγκεκριμένο χρονικό πλαίσιο;

Παρόλο που η κατάψυξη επιβραδύνει σημαντικά τη μικροβιακή ανάπτυξη, δεν τη σταματά πλήρως. Επίσης, με την πάροδο του χρόνου συμβαίνουν: οξειδώσεις λιπαρών (ιδιαίτερα λόγω των τυριών και των αυγών), απώλεια υγρασίας, αλλοίωση υφής και γεύσης, καθώς και υποβάθμιση της θρεπτικής αξίας. Επομένως, το χρονικό όριο σχετίζεται αφενός με την ποιότητα, αλλά και αφετέρου με τη συνολική ασφάλεια του τροφίμου.

• Υπάρχουν σημάδια που δείχνουν ότι μια φλαούνα δεν είναι πλέον ασφαλής για κατανάλωση μετά την απόψυξη;

Ναι, υπάρχουν ορισμένες ενδείξεις που πρέπει να μας προβληματίσουν, όπως: δυσάρεστη ή ξινή οσμή, αλλαγή στο χρώμα, υπερβολική υγρασία, σημάδια μούχλας, καθώς και αλλοιωμένη ή πικρή γεύση. Επίσης, είναι πολύ σημαντικό οι φλαούνες να αποψύχονται σωστά, κατά προτίμηση στο ψυγείο, και να μην επανακαταψύχονται μετά την απόψυξη. Προσωπικά, δεν θα συνιστούσα, σε καμία περίπτωση, την ταχεία απόψυξη με τη χρήση φούρνου μικροκυμάτων, καθώς η αλλοίωση σε γεύση και υφή είναι εμφανής.

Info

Ο Κωνσταντίνος Πέτρου είναι απόφοιτος του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης. Έχει ασχοληθεί με συνταγογραφήσεις και σχεδιασμούς γραμμών παραγωγής τροφίμων μαζικής παραγωγής στη βιομηχανία τροφίμων. Εδώ και 3 χρόνια κατέχει τη θέση του διευθυντή στην PSL Vegline Ltd, η οποία ασχολείται με τη μεταποίηση λαχανικών.