Μερικά εστιατόρια σε κερδίζουν από την πρώτη μπουκιά. Άλλα, πάλι, αρχίζουν να σε μαγεύουν πολύ πριν φτάσει το πρώτο πιάτο στο τραπέζι. Το PEN KLUB στη Λιουμπλιάνα ανήκει αναμφίβολα στη δεύτερη ομάδα.
Κρυμμένο μέσα σε μια αριστοκρατική βίλα, που έχει ανακαινιστεί με απόλυτο σεβασμό στην ιστορία της και αγναντεύει το ατελείωτο πράσινο του Tivoli Park, το βραβευμένο και καταχωρημένο στον οδηγό Michelin εστιατόριο, θυμίζει περισσότερο ένα καλλιτεχνικό και πνευματικό σαλόνι άλλης εποχής που ξαναγεννήθηκε μέσα από τη γαστρονομία, παρά έναν τυπικό fine dining χώρο. Η ιστορία είναι παντού παρούσα. Τη νιώθεις από την πρώτη στιγμή. Από τα παλιά ξύλινα πατώματα που κουβαλούν πάνω τους τα αποτυπώματα δεκαετιών, μέχρι τα αυθεντικά έπιπλα που αποκαταστάθηκαν με φροντίδα και τις επιβλητικές πόρτες που σε μεταφέρουν σχεδόν τελετουργικά σε έναν κόσμο όπου τα ρολόγια απουσιάζουν επίτηδες.
Και πίστεψέ με, αυτή η αίσθηση πως ο χρόνος σταματά, γίνεται μέρος ολόκληρης της εμπειρίας.
Το βράδυ που το επισκεφθήκαμε, η θερμοκρασία ήταν γλυκιά και η βεράντα του έμοιαζε βγαλμένη από κινηματογραφική σκηνή. Το Tivoli Park απλωνόταν μπροστά μας σαν ένα καταπράσινο παραπέτασμα, ενώ ο απαλός αέρας της Λιουμπλιάνας και οι χαμηλοί φωτισμοί δημιουργούσαν μια ατμόσφαιρα που σχεδόν αυτόματα σε έκανε να χαμηλώνεις τον τόνο της φωνής σου και να αφήνεσαι στη στιγμή. Γύρω μας, ποτήρια κρασιού που αντανακλούσαν τα φώτα, όμορφες συζητήσεις και μια κομψότητα τόσο φυσική, που ποτέ δεν ένιωθες πως προσπαθεί να σε εντυπωσιάσει.
Ο υποδειγματικός μετρ και οινοχόος του εστιατορίου Erik Žabar μάς εισήγαγε αμέσως στη φιλοσοφία του βραβευμένου chef Mojmir Marko Šiftar και της δημιουργικής του ομάδας. Μια φιλοσοφία βασισμένη στην εποχικότητα, την πρωτοτυπία, τη νεανική τόλμη και τη συναισθηματική σύνδεση με το φαγητό. Το PEN KLUB προσφέρει τρεις διαφορετικές γαστρονομικές διαδρομές, πέντε, επτά ή εννέα σταδίων, αποκλειστικά επιλεγμένες από τον σεφ. Εμείς αφεθήκαμε στα χέρια του επτά σταδίων μενού, συνδυασμένου με ισάριθμα κρασιά, που μας ταξίδεψαν οινικά από άκρη σε άκρη της Σλοβενίας και όχι μόνο.
Το ξεκίνημα, με υπέροχα ψωμάκια, εκλεπτυσμένα βούτυρα και μια σειρά από άρτια τεχνικά amuse bouche, προϊδέασε αμέσως για το υψηλό επίπεδο της βραδιάς.
Το “Sea Bass on Land” έδειξε από νωρίς τη δημιουργική ταυτότητα της κουζίνας. Λαβράκι ταρτάρ με κολοκύθι και κεράσια, κρέμα ψητής μελιτζάνας και chips από κουκουνάρι, σε ένα πιάτο που ισορροπούσε υπέροχα ανάμεσα στη φρεσκάδα, τη γήινη νοστιμιά και τη διακριτική γλυκύτητα.
Οι μαριναρισμένες γαρίδες gambero πάνω σε τραγανό λάχανο, με πικάντικη μαγιονέζα και καμένο λεμόνι, έφεραν μια πιο ζωηρή και εξωστρεφή ένταση στο τραπέζι, με την ποιότητα της πρώτης ύλης να μιλά από μόνη της.
Η τάρτα με λευκά εποχιακά σπαράγγια, καστανό βούτυρο, φουντούκια και αυγά πέστροφας κινήθηκε σε πιο comfort και βελούδινα μονοπάτια, ενώ η hollandaise με κόκκινη πιπεριά ολοκλήρωνε όμορφα το σύνολο χωρίς να καλύπτει τον πρωταγωνιστή του πιάτου.
Το συγκλονιστικό στο στόμα και συνάμα ένα από τα πιο εμβληματικά πιάτα του εστιατορίου, το φουά γκρα φλαμπέ με macadamia και πίκλες φράουλας ήταν ίσως η πιο τολμηρή στιγμή της βραδιάς. Πλούσιο, έντονο και απόλυτα ισορροπημένο, με την οξύτητα της φράουλας να λειτουργεί ιδανικά απέναντι στη λιπαρότητα του foie gras.
Κάπου εκεί, η κουζίνα φρόντισε να καθαρίσει τον ουρανίσκο μας με μια εντυπωσιακή και απίστευτα δροσιστική δημιουργία, που ετοιμάστηκε μπροστά στο τραπέζι μας, προετοιμάζοντάς μας ιδανικά για τα δύο κυρίως πιάτα που θα ακολουθούσαν.
Και έπειτα, έφτασε το περίφημο “Signature”.
Φιλέτο καλκανιού με τραγανές πέτσες χοιρινού Kodila, πουρέ μωβ πατάτας, πίκλες μωβ καρότου και beurre blanc με λάδι άγριου σκόρδου. Ένα πιάτο που συνοψίζει απόλυτα τη φιλοσοφία του chef Šiftar. Παράδοση και σύγχρονη δημιουργικότητα να συνυπάρχουν με φυσικότητα και ουσία. Το ψάρι άψογα ψημένο, οι τραγανές πέτσες να προσθέτουν χαρακτήρα και η σάλτσα να δένει τα πάντα με ακρίβεια.
Το ψημένο μοσχαρίσιο sirloin που ακολούθησε, με κρέμα παλιού ψωμιού, bonito flakes και τηγανητή κάππαρη, είχε έναν πιο βαθύ και νοσταλγικό χαρακτήρα. Εκλεπτυσμένο χωρίς επιτήδευση και comfort χωρίς να χάνει τη fine dining προσωπικότητά του.
Τα επιδόρπια στο PEN KLUB δεν λειτουργούν απλώς ως φινάλε. Συνεχίζουν την αφήγηση.
Η σύνθεση με ραβέντι, χυμό κίτρινης ντομάτας, λάδι από φύλλα συκιάς και παγωτό ιβίσκου ήταν παιχνιδιάρικη, αρωματική και αναζωογονητική, ενώ το “Floating Island”, με καμένη μαρέγκα, κρέμα βανίλιας με tonka και μαύρο τσάι, σορμπέ αγριοτριανταφυλλιάς και ζαχαρωμένο λεμόνι, έκλεισε τη βραδιά με κομψότητα και φρεσκάδα.
Και εκεί που νομίζεις πως η εμπειρία ολοκληρώθηκε, φτάνουν στο τραπέζι τα petit four. Μικρές, άρτια εκτελεσμένες δημιουργίες που κουβαλούν μέσα τους ολόκληρη τη φιλοσοφία του σεφ και ενός εστιατορίου που πλησιάζει πλέον τις έξι δεκαετίες ζωής, παραμένοντας πιο φρέσκο και δημιουργικό από ποτέ.
Το σέρβις κινήθηκε σε πραγματικά υψηλό επίπεδο καθ’ όλη τη διάρκεια της βραδιάς. Επαγγελματικό, ζεστό και βαθιά ενημερωμένο, χωρίς ίχνος επιτήδευσης. Κάθε παρουσίαση πιάτου και κάθε wine pairing συμπλήρωνε ουσιαστικά την εμπειρία και μας έφερνε πιο κοντά στη σκέψη και τη φιλοσοφία του chef Mojmir Marko Šiftar.
Το PEN KLUB καταφέρνει κάτι εξαιρετικά δύσκολο. Να σέβεται απόλυτα το ιστορικό του παρελθόν χωρίς να εγκλωβίζεται σε αυτό. Να αγκαλιάζει τη δημιουργικότητα χωρίς να χάνει ψυχή. Και να προσφέρει fine dining που δεν μοιάζει μηχανικό ή δήθεν, αλλά βαθιά συναισθηματικό και ανθρώπινο.
Η Λιουμπλιάνα διαθέτει αρκετά όμορφα εστιατόρια. Το PEN KLUB όμως είναι από εκείνα τα μέρη που μένουν μέσα σου πολύ μετά την τελευταία γουλιά κρασιού και την τελευταία γλυκιά μπουκιά.
Ένα εστιατόριο όπου ο χρόνος πραγματικά σταματά. Και εσύ εύχεσαι, έστω για λίγο ακόμη, να μην ξεκινήσει ξανά.
PEN KLUB
Tomšičeva ulica 12, Ljubljana 1000, Slovenia
+386 41 366 249
REVIEW IN ENGLISH
PEN KLUB. Where Ljubljana’s gastronomic heritage rediscovers its youthful soul – A Michelin Guide Restaurant
Some restaurants win you over from the very first bite. Others begin seducing you long before the first plate even reaches the table. PEN KLUB in Ljubljana undoubtedly belongs to the latter.
Hidden inside an aristocratic villa, beautifully renovated with absolute respect for its history and overlooking the endless greenery of Tivoli Park, this Michelin Guide listed restaurant feels less like a conventional fine dining venue and more like an artistic and intellectual salon reborn through gastronomy. History is present everywhere. You sense it immediately. From the old wooden floors carrying the imprints of decades gone by, to the carefully restored original furniture pieces and the imposing doors that transport you almost ceremonially into a world where clocks are intentionally absent.
And believe me, that feeling of time standing still becomes part of the entire experience.
On the evening we visited, the temperature was beautifully mild and the terrace felt almost cinematic. Tivoli Park unfolded before us like a vast green curtain, while the soft Ljubljana breeze and the low ambient lighting created the kind of atmosphere that instinctively makes you lower your voice and surrender to the moment. Around us, wine glasses reflected the lights, conversations flowed effortlessly and the entire setting carried an elegance so natural that it never once felt like it was trying too hard to impress.
The exemplary maître d’ and sommelier, Erik Žabar, immediately introduced us to the philosophy of award-winning chef Mojmir Marko Šiftar and his creative team. A philosophy deeply rooted in seasonality, originality, youthful boldness and emotional connection through food. PEN KLUB offers three different culinary journeys — five, seven or nine stages — entirely curated by the chef. We surrendered ourselves to the seven-course experience, beautifully paired with seven wines that took us on a vinous journey across Slovenia and beyond.
The opening sequence, with exceptional breads, refined butters and a series of technically precise amuse bouche, instantly set the tone for the evening ahead.
“Sea Bass on Land” revealed the kitchen’s creative identity from the very beginning. Sea bass tartar in zucchini and cherries, roasted eggplant cream, pine nut chips and fresh basil came together in a dish balancing freshness, earthiness and subtle sweetness with admirable elegance.
The marinated gambero prawns on crispy cabbage, touched with spicy mayonnaise and burnt lemon, brought a livelier and more extroverted energy to the table, while the outstanding quality of the seafood spoke for itself.
The white asparagus tart with brown butter, roasted hazelnuts and trout roe moved towards richer, more velvety territory, while the red pepper hollandaise completed the dish beautifully without overshadowing the asparagus itself.
One of the restaurant’s most emblematic creations — and utterly spectacular on the palate — the flambéed foie gras with macadamia nuts and pickled strawberries was perhaps the boldest moment of the evening. Rich, intense and perfectly balanced, with the acidity of the strawberries cutting gracefully through the foie gras’ luxurious richness.
At that point, the kitchen thoughtfully refreshed our palate with an impressive and remarkably refreshing creation, prepared tableside before us, perfectly setting the stage for the two main courses that followed.
And then, the celebrated “Signature” arrived.
Turbot filet with Kodila pork cracklings, violet potato purée, pickled violet carrots and beurre blanc sauce infused with wild garlic oil. A plate that perfectly encapsulates chef Šiftar’s culinary philosophy. Tradition and contemporary creativity coexisting naturally and harmoniously. The fish was cooked with admirable precision, the cracklings added wonderful texture and character, while the sauce tied every element together flawlessly.
The roasted veal sirloin that followed, accompanied by old bread cream, bonito flakes and fried capers, carried a deeper and more nostalgic personality. Sophisticated without becoming pretentious and comforting without ever losing its fine dining identity.
Desserts at PEN KLUB do not simply conclude the meal. They continue the storytelling.
The composition of pickled rhubarb, yellow tomato juice, fig leaf oil and hibiscus ice cream felt playful, aromatic and beautifully refreshing, while the “Floating Island”, with burnt meringue, vanilla cream infused with tonka and black tea, rosehip sorbet and candied lemon, brought the evening to an elegant and refined close.
And just when you believe the experience has reached its finale, the petit fours quietly arrive at the table. Small, meticulously executed creations carrying within them the complete philosophy of the chef and a restaurant approaching six decades of life while somehow feeling fresher and more creative than ever.
The service operated at an exceptionally high level throughout the evening. Professional, warm and deeply knowledgeable, without the slightest trace of stiffness or pretension. Every presentation and every wine pairing added meaningful depth to the experience, bringing us closer to the philosophy and culinary thinking of chef Mojmir Marko Šiftar.
PEN KLUB achieves something remarkably difficult. It fully respects its historic past without becoming trapped by it. It embraces creativity without losing its soul. And it delivers fine dining that never feels mechanical or contrived, but deeply emotional and genuinely human.
Ljubljana may have many beautiful restaurants, but PEN KLUB is one of those rare places that stays with you long after the final sip of wine and the final sweet bite have disappeared.
A restaurant where time truly stands still. And where, secretly, you wish it would remain that way just a little longer.
PEN KLUB
Tomšičeva ulica 12, Ljubljana 1000, Slovenia
+386 41 366 249
Μερικά εστιατόρια σε κερδίζουν από την πρώτη μπουκιά. Άλλα, πάλι, αρχίζουν να σε μαγεύουν πολύ πριν φτάσει το πρώτο πιάτο στο τραπέζι. Το PEN KLUB
Ως καταναλωτής, θα ήθελα να μοιραστώ έναν προβληματισμό μου σχετικά με τη φιλοσοφία που εξακολουθούν να ακολουθούν πολλές φρουταρίες και υπεραγορές στην Κύπρο, όπου ο
Η φετινή τουριστική σεζόν δεν χρειάζεται πανικό. Χρειάζεται εικόνα. Χρειάζεται ενότητα. Χρειάζεται δράση. Ως επαγγελματίας του τουρισμού και του marketing σε πεντάστερο ξενοδοχείο της Λεμεσού,
Υπάρχει μια λεπτομέρεια που μπορεί να απογειώσει —ή να καταστρέψει— ακόμα και το καλύτερο κρασί: η θερμοκρασία. Δεν είναι υπερβολή. Οι ειδικοί συμφωνούν ότι λίγοι
Το Vino Cultura αποτελεί αναμφίβολα έναν από τους πρωτοπόρους χώρους που διαμόρφωσαν την κουλτούρα του ποιοτικού wine bar στην Κύπρο. Ξεκινώντας πριν από 20 χρόνια